Vai trò Công nghệ thông tin trong phát triển bền vửng và hội nhập quốc tế

Sau hơn 15 năm thực hiện Chỉ thị số 58-CT/TW ngày 17 tháng 10 năm 2000 của Bộ Chính trị (khoá VIII) về đẩy mạnh ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá hiện đại hoá, đến nay tình hình ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin trên địa bàn tỉnh Bến Tre đạt được những thành tựu quan trọng. Công nghệ thông tin đã trở thành một ngành kinh tế - kỹ thuật hiện đại, đóng góp ngày càng nhiều vào sự phát triển kinh tế - xã hội của Tỉnh, góp phần đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành hoạt động trong toàn bộ hệ thống chính trị tỉnh. Hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin đã được đầu tư với công nghệ tiên tiến, từng bước hiện đại. Ứng dụng công nghệ thông tin góp phần quan trọng nâng cao năng suất lao động, cải thiện năng lực cạnh tranh của từng doanh nghiệp và nền kinh tế, góp phần đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Tuy nhiên, việc ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin của tỉnh còn ở mức trung bình so với cả nước, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh. Ứng dụng công nghệ thông tin còn hạn chế, chưa gắn kết chặt chẽ với cải cách hành chính và chưa tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực của xã hội. Công tác đảm bảo an toàn, an ninh thông tin chưa được chú trọng đúng mức. Công nghiệp công nghệ thông tin còn phát triển chậm, chưa có doanh nghiệp và sản phẩm công nghệ thông tin nào mang tính chiến lược, mang lại giá trị gia tăng cao.

Nguyên nhân chủ yếu của hạn chế trên là do nhận thức về vai trò, tầm quan trọng của công nghệ thông tin của một số cấp ủy, chính quyền, nhất là người đứng đầu chưa đúng mức nên trong lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin còn chậm, chưa quyết tâm cao. Đầu tư cho công nghệ thông tin còn rất thấp, chưa huy động được các nguồn lực của xã hội. Nguồn nhân lực công nghệ thông tin còn thiếu về số lượng, yếu về chất lượng, chưa đáp ứng nhu cầu phát triển. Việc thu hút các doanh nghiệp công nghệ thông tin về tỉnh đầu tư rất khó vì thiếu các lợi thế so sánh so với các địa phương khác như Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai…

Hội nghị trực tuyến

Để công nghệ thông tin được ứng dụng rộng rãi và trở thành một ngành kinh tế có tác động lan tỏa trong phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh, góp phần nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh của tỉnh, chất lượng cuộc sống của người dân trong tỉnh theo Nghị quyết số 36-NQ/TW ngày 01 tháng 7 năm 2014 của Bộ Chính trị về đẩy mạnh ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững và hội nhập quốc tế, việc ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin của tỉnh Bến Tre phải thực hiện ba đột phá chiến lược:

(1) Triển khai có hiệu quả chương trình cải cách hành chính, gắn kết chặt chẽ với việc xây dựng chính phủ điện tử và cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ cao;

(2) Ứng dụng công nghệ thông tin trong hiện đại hóa hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, trước hết là các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến phục vụ người dân như giáo dục, y tế, quản lý đất đai, môi trường, giao thông, điện, thủy lợi, hạ tầng đô thị và cung cấp các dịch vụ công trực tuyến cho người dân;

(3) Tạo chuyển biến mạnh mẽ về chất lượng nguồn nhân lực, đổi mới nội dung, phương thức dạy và học (nhất là nội dung và cách dạy học công nghệ thông tin), thúc đẩy xã hội học tập, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước.

Từng bước xây dựng hạ tầng thông tin hiện đại, chuẩn hóa, đồng bộ, liên thông, đảm bảo khả năng tiếp cận và sử dụng cho mọi đối tượng; kết nối băng rộng trên phạm vi toàn tỉnh; sử dụng có hiệu quả Mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng và Nhà nước, các chương trình, ứng dụng dùng chung. Từng bước hình thành và phát triển công nghiệp công nghệ thông tin, đặc biệt là công nghiệp phần mềm, công nghiệp nội dung số và dịch vụ thành ngành kinh tế - kỹ thuật tăng trưởng nhanh và bền vững, đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế của tỉnh. Phát triển nguồn nhân lực công nghệ thông tin đạt chuẩn quốc gia cả về số lượng và chất lượng, bảo đảm đáp ứng nhu cầu triển khai có hiệu quả ứng dụng công nghệ thông tin để phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh, quốc phòng. Đó là những mục tiêu mà chúng ta phải hướng đến. Để đạt được các mục tiêu trên, các nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới cần phải tập trung thực hiện là:

Đổi mới, nâng cao nhận thức và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin

Tăng cường vai trò lãnh đạo của cấp ủy, sự quản lý của chính quyền các cấp đối với công tác ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin. Việc lồng ghép nội dung ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin là yêu cầu bắt buộc trong từng quy hoạch, kế hoạch, từng đề án, từng dự án của mỗi ngành, lĩnh vực, địa phương, cơ quan, đơn vị. Người đứng đầu các cấp, các ngành phải chịu trách nhiệm trực tiếp chỉ đạo công tác ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin bằng các biện pháp cụ thể, thiết thực nhằm nâng cao năng suất lao động, hiệu quả hoạt động của ngành, lĩnh vực, địa phương, cơ quan, đơn vị được giao phụ trách.

Xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách về ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin

Nghiên cứu, cụ thể hóa kịp thời các văn bản quy phạm pháp luật về ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin,

Xây dựng, rà soát, hoàn thiện và bổ sung quy trình, quy định sử dụng, vận hành và khai thác hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin nhằm đảm bảo hiệu quả, an toàn, an ninh thông tin;

Đa dạng hóa các nguồn vốn đầu tư cho ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin. Ưu tiên bố trí đủ vốn đầu tư cho các chương trình, kế hoạch, dự án ứng dụng và phát triển, đào tạo nhân lực công nghệ thông tin của tỉnh. Hàng năm, ngân sách tỉnh chi cho công nghệ thông tin tối thiểu phải bằng chi cho khoa học công nghệ.

Nghiên cứu đổi mới, cụ thể hóa chính sách thu hút, đãi ngộ, chế độ lương, thưởng, phụ cấp phù hợp đối với cán bộ, công chức, viên chức công nghệ thông tin, người có sáng chế, sáng kiến, cải tiến trong lĩnh vực công nghệ thông tin có giá trị cao trong tỉnh.

Xây dựng hệ thống hạ tầng thông tin đồng bộ, hiện đại

Cần phải xây dựng mới quy hoạch ứng dụng và phát triển Công nghệ thông tin giai đoạn 2016-2020 và định hướng đến năm 2030 để tạo điều kiện thuận lợi, làm căn cứ cho các cấp, các ngành định hướng triển khai.

Xây dựng và hoàn thiện các hệ thống thông tin phục vụ sự lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của các cấp ủy đảng, chính quyền các cấp; có cơ chế sử dụng chung, chia sẽ giữa các cơ quan đảng và cơ quan nhà nước, giữa các ngành, các cấp trong tỉnh.

Tranh thủ sự hỗ trợ của Bộ Kế hoạch và Đầu tư và cân đối các nguồn vốn địa phương để triển khai dự án mở rộng nâng cấp mở rộng hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin để triển khai chính quyền điện tử tỉnh Bến Tre nâng cao hiệu quả quản lý điều hành cùa cơ quan hành chính các cấp, nhằm phục vụ người dân và doanh nghiệp ngày càng tốt hơn.

Ứng dụng công nghệ thông tin rộng rãi, thiết thực có hiệu quả cao

Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và quản trị toàn diện các hoạt động của doanh nghiệp,hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ ứng dụng công nghệ thông tin phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh.

Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý nguồn nhân lực, quản lý lao động, trong thực hiện các chính sách xã hội đối với người có công, vùng sâu, vùng xa, xóa đói, giảm nghèo….

Tạo điều kiện thuận lợi phát triển công nghiệp công nghệ thông tin

Áp dụng mức ưu đãi cao nhất, phù hợp với quy định của Nhà nước về thuế, đất đai, tín dụng cho hoạt động nghiên cứu, sản xuất và dịch vụ công nghệ thông tin; ưu tiên cho vay vốn đầu tư phát triển đối với các doanh nghiệp công nghệ thông tin vừa và nhỏ.

Ưu tiên sử dụng các sản phẩm và dịch vụ công nghệ thông tin thương hiệu Việt Nam, được tạo ra ở trong nước.

Đẩy mạnh hợp tác liên kết với các doanh nghiệp lớn trong và ngoài nước xây dựng nhà máy sản xuất, tích hợp sản phẩm tin học, thiết bị truyền thông, lắp ráp linh kiện điện, điện tử, công nghệ thông tin; đồng thời phát triển các sản phẩm công nghệ cao tại các khu công nghiệp của tỉnh;

Phát triển nguồn nhân lực công nghệ thông tin, đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng, tiếp thu, làm chủ và sáng tạo công nghệ mới

Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý, và nguồn nhân lực có trình độ cao về công nghệ thông tin. Ban hành các chế độ, chính sách ưu đãi, đảm bảo biên chế cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức chuyên trách về công nghệ thông tin của tỉnh. chú trọng đào tạo đội ngũ cán bộ chuyên sâu về quản trị hệ thống, an ninh, an toàn mạng.

Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động quốc phòng, an ninh; bảo đảm an toàn, an ninh thông tin, nâng cao năng lực quản lý các mạng viễn thông, truyền hình, Internet

Tăng cường ứng dụng, phát triển công nghệ thông tin trong các hệ thống chỉ huy, điều hành, quản lý lực lượng vũ trang của tỉnh; bảo đảm sử dụng có hiệu quả các vũ trí, trang bị kỹ thuật công nghệ cao được trang bị. Thực hiện cơ chế phối hợp đồng bộ, chặt chẽ giữa các lực lượng công an, quân đội, cơ yếu, thông tin và truyền thông trong việc bảo đảm an toàn, an ninh thông tin mạng trên phạm vi toàn tỉnh.

Tóm lại, Đảng đã khẳng định: CNTT là một trong những hạ tầng thiết yếu, là hạ tầng của hạ tầng, là động lực để phát triển đất nước. Thúc đẩy ứng dụng CNTT chính là thúc đẩy phát triển kinh tế. Tuy nhiện, việc ứng dụng và phát triên CNTT phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa là một công việc vô cùng khó khăn, do đất nước chúng ta đi lên từ nền sản xuất nhỏ, trong khi thực hiện CNTT yêu cầu những nghiệp vụ và lề lối làm việc mới, hiện đại. Vì vậy, Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh cần phải có chỉ đạo quyết liệt đối với các cơ quan trong việc ứng dụng CNTT và phải có biện pháp mạnh để người đứng đầu cơ quan nhà nước quan tâm hơn đến việc ứng dụng CNTT tại cơ quan mình và phải chịu trách nhiệm về hiệu quả của công việc đó.

Để việc triển khai thành công các dự án ứng dụng CNTT thì song song với việc triển khai đầu tư đồng bộ về hạ tầng phần cứng, hệ thống phần mềm thì nguồn nhân lực CNTT đóng vai trò then chốt. Vì vậy, để thu hút chuyên viên CNTT có trình độ cao về tỉnh làm việc và giữ chân những chuyên viên chuyên trách CNTT đang làm việc tại các đơn vị, tỉnh cần sớm ban hành chính sách ưu đãi và thu hút nhân tài trong lĩnh vực CNTT./.

Trịnh Minh Châu - Phó Giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông

Các tin cùng chuyên mục